Grondverzet in het klein

zondag 08 juli 2012 16:14

Zeger van Hattem
Rijschooleigenaar Zeger van Hattem uit het Gelderse Tiel houd zich als hobby bezig met modelbouw. Hierbij maakt hij geen gebruik van kant en klare bouwdozen, maar bouwt hij ze helemaal zelf. Het betreft modellen die niet te koop zijn, deze worden meestal in 1:24 gebouwd en bijna alle onderdelen worden zelf gemaakt. Het merendeel van de modellen die gemaakt zijn bestaat uit vrachtwagens en dan met name kippers. Maar ook voor een Volvo graafmachine draait hij de hand niet voor om, en zelfs een Volvo knikdumper is nog in uitvoering. Kortom, het heeft altijd wel iets met grondverzet te maken. De interesse voor voertuigen en machines die gerelateerd zijn met de grondverzetwereld is ontstaan, doordat zijn vader vroeger een transportbedrijf had in het nabijgelegen Ingen met een aantal Tatra kippers. Zo is er ook een replica gemaakt van de Tatra kipper die destijds bij zijn vader reed.

Zeger beoefend deze hobby al ruim 2,5 jaar uit, nadat hij vroeger al de nodige bouwdozen heeft gebouwd. Door het rondkijken op verschillende modelbouwfora is 2,5 jaar geleden deze hobby weer opgepakt.

Het begin van een modelbouwproject
Vooraf probeert Zeger zoveel mogelijk informatie in te winnen en aan de hand daarvan een bruikbare tekening in 1:24 te maken. Ook word er veel informatie via internet verkregen, te denken aan o.a. diverse fora's , maar ook uit animatiefilmpjes die op YouTube te zien zijn, word veel inzicht verkregen.

Het bouwproces
Voor de bouw van een model wordt voornamelijk met een kunststof gewerkt, genaamd polystyreen. Dit is te koop in plaat van verschillende diktes, ronde staafjes en buizen van verschillende diameters en allerlei profielen. Er wordt altijd eerst begonnen met het chassis, want dit is ook tevens de basis. De bouw van zo'n chassis is eigenlijk bij alle modellen hetzelfde.

Met drie strippen styreen van 1 mm dik worden de chassisbalken samen gelijmd tot een U balk. Op dezelfde manier worden ook de dwarsliggers gemaakt die vervolgens met de U-balken tot chassis worden samengevoegd. Wanneer het een chassis moet worden dat niet is gelast, maar aan elkaar gebout, worden eerst alle bouten er aan gemaakt voor het in elkaar lijmen. Die bouten zijn gemaakt van een staafje van 1 of 0,75 mm en worden er vooraf ingeboord. In zo'n chassis gaan er heel veel in, bij de laatste Ginaf kipper die gebouwd is zitten er meer dan 450 in. De bouw van de assen gaat ook altijd volgens hetzelfde principe.

De vering is per auto verschillend. Bij een klassieker is dit bladvering. Een Ginaf heeft hydropneumatische vering, tenminste op de achterassen, en een Terberg heeft rondom luchtvering.

Wanneer het chassis, de assen en de vering klaar zijn, wordt het tijd om aan de banden en de velgen te beginnen. Voor sommige modellen kan er gebruik gemaakt worden van velgen en banden uit een bouwdoos. Vaak moet er wel iets aan aangepast worden, zoals b.v. een naaf die niet klopt met de werkelijkheid. Of, wanneer het een klassieker moet worden, de splitringen.
Maar wanneer het een moderne Ginaf of Terberg betreft, moeten de banden en de velgen zelf gemaakt worden, omdat deze veel grotere wielen hebben. In zo'n geval word er een mal van de velg en de band gemaakt, zodat deze later van resin kan worden gegoten. Resin is een soort kunsthars, welke in de modelbouw veel gebruikt wordt. Er zijn bedrijven die allerlei losse onderdelen leveren van resin, om standaard bouwdozen te verbeteren. Ook zijn er complete kits te koop, of bijvoorbeeld alleen losse cabines van modellen die niet door de grote fabrikanten worden geleverd. KFS in Engeland is zo'n bedrijf, die op dat gebied heel veel te koop heeft.

Meestal vallen niet de banden en velgen die nodig zijn hieronder. Met een passer met twee scherpe punten, worden een aantal cirkels gemaakt. Daar tussen worden een aantal strookjes gelijmd van de juiste breedte om de basis van de band te krijgen. Wanneer dit gereed is, wordt het profiel gemaakt op de band gelijmd. Vervolgen wordt daar een mal van gemaakt(van siliconenrubber) om de banden te kunnen gieten.

En als laatste is de cabine aan de beurt. Dit is het moeilijkst , omdat die voor een groot deel het "gezicht" van de auto bepaalt. Hiervoor wordt altijd van een voorbeeldtekening gezocht met voor-, zij- en bovenaanzicht om de juiste maten en verhoudingen te kunnen herleiden. Deze tekeningen zijn niet altijd 100% nauwkeurig, zeker niet als het een klassieker betreft. Deze zijn vroeger vaak met de hand getekend en daar zit nog wel eens een foutje in qua afmetingen. Maar met behulp van veel foto's lukt het meestal wel.Ook de cabines worden gemaakt van styreen plaat van 0,5 en 1 mm dik.

Voor een uitgebreid fotoverslag: klik hier

Voor meer bouwverslagen van Zeger van Hattum; klik hier